 | ACADEMIA-CELTICA Histoire, Géographie, Archéologie, Ethnologie, Linguistique, Culture et traditions des pays celtiques |
| | |
| Auteur | Message |
|---|
Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Ven 13 Avr 2007 - 7:47 | |
| http://marikavel.org/documents/buhez-ar-zent/baz-274.htmTrizekvet devez : ( tri + dek) 13ème journée Santez Lidwina. Gwerc'hez. Skouer ha patronez ar glanvourienSte Ludivine. Vierge. Modèle et patronne des (gens) malades. " Lidwinaïk a oa he flijadur mont d'an iliz da bedi. Pa chome re bell, he - mamm he gourdrouze a-wechou. "N'eo ket mat d'ac'h gourdrouz ac'hanon, ma mamm, a lavare ar verc'h vihan, me zo bet o saludi ar Werc'hez a zo ken drant hag he deus mousc'houarzet ouzin ken koant". - Lidwinaïk a oa he flijadur : La petite Ludivine était son plaisir, >>> Le plaisir de L. était - mont d'an iliz da bedi : (d) aller à l'église pour prier - Pa chome re bell : Quant elle restait trop longtemps - he mamm he gourdrouze a-wechou : sa mère la grondait parfois. - " N'eo ket mat d'ac'h gourdrouz ac'hanon, ma mamm : il n'est pas bien que vous me grondiez, ma mère, - a lavare ar verc'h vihan : disait la petite fille - me zo bet o saludi ar Werc'hez : je suis allée saluer la Vierge - a zo ken drant : qui est si joyeuse - hag he deus mousc'houarzet ouzin ken koant : et qui m'a souri si gentiment --------------- - plijadur (plaisir) >>> he flijadur - pedi (prier) >>> da bedi - pell (loin, longtemps) >> > re bell - merc'h (fille) >>> ar verc'h - bihan (petit-e) >>> mutation vihan au feminin. |
|  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Sam 14 Avr 2007 - 11:00 | |
| http://marikavel.org/documents/buhez-ar-zent/baz-276.htmPevarzekvet devez : 14ème journée (pevar + dek + -et) Sant Justin. Merzer. Saint Justin. Martyre " Troet oa kalz gant ar studi, hag e yaouankiz pen-da-ben a dremenas o heuilh ar skoliou brudetan eus e amzer. Koulskoude, daoust pegen bras doktored a oa ar vistri a zaremprede, e kave tenval ar gelennadurez a roent war Otrou Doue". - Troet oa kalz gant ar studi : "tourné il était beaucoup sur les études" > il était très intéressé par les études - hag e yaouankiz pen-da-ben : et sa jeunesse d'un bout à l'autre - a dremenas o heuilh : il passa à suivre - ar skoliou brudetan eus e amzer : les meilleures écoles de son temps - Koulskoude, daoust pegen bras doktored a oa ar vistri : cependant, bien que les maitres étaient de grands docteurs (aussi doctes fussent les maitres) - a zaremprede : qu'il fréquentait (verb : darempredin) - e kave tenval ar gelennadurez : il trouvait sombre (obscur, peu clair) l'enseignement - a roent war Otrou Doue : qu'ils donnaient sur / de (Monsieur) Dieu. ---------------- * brudetan : brudet = renommé + superlatif -an. ex : bras = grand; brasan = le(s) plus grand(s) * maître : mestr > ar mestr; maîtres : mistri > ar vistri. JCE  |
|  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Mar 17 Avr 2007 - 7:34 | |
| http://marikavel.org/documents/buhez-ar-zent/baz-284.htmC'houezekvet devez : 16ème journée Sant Patern. Diazezour Eskopti GwenedSaint Paterne; Fondateur de l'évêché de Vannes. " Karadek, roue Gwenediz, lezhanvet Brec'h-Vras, a roas d'ezan e di hag a reas sevel en e blas eun iliz, en enor d'an ôtrou sant Per, prins an Ebestel. War a lavarer, ar roue Klovis a roas d'an eskob neve relegou dispar evit e iliz-veur. Kement-se a ziskoue e tlee bezan, da vihanan, emgleo etreze". - Karadek, roue Gwenediz, lezhanvet Brec'h-Vras : Caradec, roi des Vénètes, surnommé Long-Bras, - a roas d'ezan e di : lui donna sa maison - hag a reas sevel en e blas eun iliz : et fit élever une église à sa place - en enor d'an ôtrou sant Per, prins an Ebestel. : en l'honneur de Monsieur saint Pierre, Prince des Apôtres. - War a lavarer, : à ce qi'on dit - ar roue Klovis a roas d'an eskob neve : le roi Clovis donna au nouvel évêque - relegou dispar : des reliquessans pareilles - evit e iliz-veur : pour sa cathédrale - Kement-se a ziskoue : Ainsi est montré, - e tlee bezan : que doit être, qu'il doit y avoir - da vihanan : au moins, pour le moins - emgleo etreze : entente entre eux. --------------------- JCE  |
|  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Mer 18 Avr 2007 - 7:42 | |
| http://marikavel.org/documents/buhez-ar-zent/baz-287.htmTriouec'hvet devez : 18ème journée Pasion Hon Otrou : (La) Passion (de) Notre Seigneur Eil arvest : deuxième partie ( / acte / tableau) Jezuz dirak an dud, en Lez-varniou Jeruzalem : Jésus devant les gens, dans les Tribunaux de Jérusalem " Pennou-bras Jeruzalem o devoa kement a gâs ouz Jezuz, a vroude aneze gant e gomzou hag e oberou ken dishenvel diouz o re, ma klaskent an tu d'en em zizober anezan ar c'hentan ar gwellan". - Pennou-bras Jeruzalem : Les "têtes majeures" de Jérusalem = Les principaux personnages - o devoa kement a gâs ouz Jezuz : avaient tellement de haîne vis à vis de Jésus, - a vroude aneze : qui les vexait - gant e gomzou hag e oberou : par ses paroles et par ses actes, - ken dishenvel diouz o re : si différents des leurs, - ma klaskent an tu : qu'il cherchaient le moyen (le façon) - d'en em zizober anezan : de s'en défaire - ar c'hentan ar gwellan : le plus tôt (étant) le mieux ! ------------------- * kas = haine, aversion, animosité ( >>> kasoni = haine) * komz = parler; Komzou = paroles * Dizober = défaire * Kentan = Premier; ar c'hentan = le premier JCE  |
|  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Ven 20 Avr 2007 - 7:50 | |
| http://marikavel.org/documents/buhez-ar-zent/baz-295.htmUgenvet devez : 20ème journée Gwelet hon deus an Otrou ! Alleluia ! Alleluia !i]Nous avons vu le Seigneur ; Alleluia ! Alleluia ! "[i]D'ar gwener d'abarde, pa oe lienet ha sebeliet Jezuz, meur a hini eus ar merc'hed o devoa roët an dorn d'ober al labour-ze, a chomas e-tal ar be betek serr-noz". - D'ar gwener d'abarde : le vendredi dans la soirée, - pa oe lienet ha sebeliet Jezuz : quand Jésus fut mis en linceul et inhumé, - meur a hini eus ar merc'hed : beaucoup des femmes ( la plupart des femmes) - o devoa roët an dorn : qui avaient aidé ( = donné la main) - d'ober al labour-ze : à faire ce travail - a chomas e-tal ar be : restèrent près du tombeau - betek serr-noz : jusqu'à la tombée de la nuit. ------------------- JCE  |
|  | | Ostatu Major; Mestr; Maestro

Nombre de messages: 2047 Age: 43 Localisation: Pariz Date d'inscription: 09/04/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Lun 23 Avr 2007 - 10:26 | |
| " D'ar gwener d'abarde, pa oe lienet ha sebeliet Jezuz, meur a hini eus ar merc'hed o devoa roët an dorn d'ober al labour-ze, a chomas e-tal ar be betek serr-noz". A noter, cette construction particulière : "meur a" est toujours suivi d'un singulier ; mais l'anaphore (ou les anaphores) sera (seront) au pluriel. "meur a hini" peut se rendre par "plusieurs", "plus d'un(e)"... en français |
|  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Sam 28 Avr 2007 - 12:05 | |
| http://marikavel.org/documents/buhez-ar-zent/baz-314-315.htmEizvet devez : 28 ème journée Sant Pol ar Groaz. Diazezour Urz ar Basionisted (1694-1775) Saint Paul de la Croix. Fondateur de l'Ordre de la Passion (des Passionistes). " Gwiskamant an Urz a oa du; bale diarc'hen, gant eur chapeled ouz ar gouriz; eur galonen wenn war ar peultrin gant ar geriou man : "Jesu Christi Passio", ha tri dach dindan". - Gwiskamant an Urz a oa du : l'habillement de l'Ordre était noir, - bale diarc'hen : marchant nus pieds - gant eur chapeled ouz ar gouriz : avec un chapelet à la ceinture - eur galonen wenn war ar peultrin : un coeur blanc sur le plastron (la poitrine) - gant ar geriou man : avec ces mots-ci : - "Jesu Christi Passio", - ha tri dach dindan : et trois clous en dessous. -------------------- * clou = tach, comme le français tache. + mutation T > D : tri dachJCE  |
|  | | Ostatu Major; Mestr; Maestro

Nombre de messages: 2047 Age: 43 Localisation: Pariz Date d'inscription: 09/04/2007
 | |  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Sam 28 Avr 2007 - 12:33 | |
| Info intermédiaire. Je suis presque arrivé au bout de la scannérisation de l'ouvrage. Il ne me reste qu'un 100 taine de pages environ. Et déjà, je me rends compte qu'il est urgent de réorganiser ma publication, à savoir : - ja vais regrouper les pages selon leurs titres. Comme précédemment : P. 314 -315, au lieu des P.314 et P.315. De plus, je vais traiter les textes selon le procédé ocr, à lecture directe. celà devrait permettre de retrouver les noms et les mots sur les moteurs de recherche. Ce texte apparaît dans la fenêtre blanche, en bas de page, sous les photos. Si vous trouvez des co(q)uilles, soyez aimables de me le faire savoir. Si vous utilisez ces textes, n'oubliez pas d'en mentionner le titre, l'auteur, et l'édition. Les liens en bas de page renverront donc progressivement non plus aux pages des textes, mais aux pages initiales des fêtes. JC Even.  |
|  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Sam 28 Avr 2007 - 12:36 | |
| | Philippe ANGER a écrit: | | Citation: | Jean-Claude
* clou = tach, comme le français tache.
JCE  |
"tach" 'clou' provient justement de l'ancien français "tache" ; encore vivant en français régional, notamment en Savoie (prononcé tatche).
Termes régionaux de Suisse romande et de Savoie. |
---------------
Dans les années 1970, m'étant installé à Trégrom, Trégor central, j'ai entendu pour la pemière fois l'expression : Tacho latto (tachoù lattoù), par ma belle-mère, du pays, pour désigner les clous de fixation des lattes / liteaux, de couverture.
Il est probable, effectivement, qu'on doive recherche un mot français apparenté : attache.
JCE  |
|  | | Ostatu Major; Mestr; Maestro

Nombre de messages: 2047 Age: 43 Localisation: Pariz Date d'inscription: 09/04/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Sam 28 Avr 2007 - 16:05 | |
| « Taig, clou C, J 136, m. : try Nl 315, cf. J 134 ; pl. tachou 42 b, Cf. 121 b ; B 471, - aou Nl 45 ; tachaff clouer C., - at fut cloué Nl 201. Auj. tach m. ; v. fr. tachier attacher… » Dictionnaire Etymologique du Breton Moyen - Emile Ernault - p. 388 « § 1102. There is a very large number of Fr. loanwords with [ʃ] in B., in all positions. E.g. MB. chapel, chapell "chapel" (Cath., N. 1390, Ba. 812), Mod.B. id., V. chapél. MB. cher "welcome, cheer, joy, beauty" etc. (J. 160b, Ba. 66, etc.), Mod.B. and early V. id. (XHV. l. 11), V. chér. MB. choas "choice ; to choose" (N. 255, 1151 ; J. 42b, 117b, etc.), Mod.B. choaz, early V. choæge (1790 AD. ; GIB. sv.), V. choéj. MB. verb stem sach- "to drag", from O.Fr. sachier; e.g. 2nd pl. imperative sachet (J. 137b) ; verbal noun, Early Mod.B. sacha (Pell.), saicha (Grég.), Mod.B. sachañ. MB. touchaff "to touch" (Ba. 533), touchifu (H. 50), Early Mod.B. touicha, touich (Grég.), Mod.B. touch, V. touchein. MB. tranchaff "to cut" (Cath.b), cf. Mod.B. trañch "bill-hook", V. tranch. MB. archer "gendarme" (Cath.), Mod.B. id. MB. marchaucy "stable" (Cath., Nou.), from O.Fr. marechaucie, Mod.B. marchosi, V. marchausi. MB. tach "nail" (D. XI, 22 ), from attacher, pl. tachou (J . 42b etc. ), Mod.B. and V. id. MB. torch, torche, tourche, "object used for wiping" (Cath.), Mod.B. torch. On [ʃ] from [z] in Fr. loanwords see §§ 1107 ff. » A Historical Phonology of Breton – Kenneth Jackson – Dublin – p. 776 |
|  | | Ostatu Major; Mestr; Maestro

Nombre de messages: 2047 Age: 43 Localisation: Pariz Date d'inscription: 09/04/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Sam 28 Avr 2007 - 19:55 | |
| TACHE f.. Gros Clou "....achapt de deux mil taches de quatre milliers et de mil clous blans, broudés d'estaing" Comptes roi René A., t.1, 1457, 54 "...unes brigandines couvertes de satin à taches et fermaulx dorez" Comptes roi René A., t.1, 1478, 386 Source : Dictionnaire du Moyen Français - ATILF |
|  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Mer 2 Mai 2007 - 7:55 | |
| http://marikavel.org/documents/buhez-ar-zent/baz-326.htmEil devez a viz Mae : Seconde journée du mois de Mai Sant Athanas. Doktor eus an Iliz (297-373) : " Kentan hano a gavomp en skridou kristen ar pevare kantved eo hini Athanas, a reas muioc'h gant e spered, evit kreski relijion Jezuz-Krist, evit Konstantin gant e holl c'halloud. Genel a reas en Alexandri, er bla 297, hag Alexandr, eskob ar gêr-se, hen savas en e lez hag a lakas Origen ha sant Anton d'e gelenn. Unan a reas anezan eun doktor; o daou a rejont anezan eur zant". - Kentan hano a gavomp : le premier nom ue nous trouvons, - en skridou kristen ar pevare kantved : dans les écrits chrétiens du quatrième siècle, - eo hini Athanas,: est celui d'Athanase - a reas muioc'h gant e spered : qui fit d'avantage par l'esprit, - evit kreski relijion Jezuz-Krist, : pour grandir la religion de J-C - evit Konstantin gant e holl c'halloud : que constantin avec tous ses pouvoirs. - Genel a reas en Alexandri, er bla 297, : Il naquit à Alexandrie, en l'an 297, - hag Alexandr, eskob ar gêr-se, : et Alexandre, évêque de cette ville, - hen savas en e lez : l'éleva dans ses lois, - hag a lakas Origen ha sant Anton d'e gelenn : et confia à Origène et à st Antoine de l'éduquer. - Unan a reas anezan eun doktor : l'un en fit un docteur, - o daou a rejont anezan eur zant : les deux en firent un saint. ------------------ bien observer cette forme : Genel a reas en Alexandri, >>> naître il fit en Alexandrie. JCE  |
|  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Jeu 3 Mai 2007 - 8:30 | |
| Observation parvenue par mail, à propos de la traduction : "- hen savas en e lez : l'éleva dans ses lois," portant sur 'ses lois'. Observation faite : la "cour" (du palais) "lez f. cour (seigneuriale, de justice... ancien breton lis...) lez ar roue.... lez-varn = cour de justice..." F. Favereau Observation retenue. ... sauf qu'il s'agit d'un évêque, et non d'un seigneur. Je pense alors qu'on pourrait s'orienter sur le mot lez = près, et penser que : en e lez signifierait : en son entourage. sachant que dans ce cas, être dans l'entourage d'une personnalité de haut niveau équivaudrait à faire partie de sa cour. Il s'agit donc d'une forme relativement ancienne. A comparer avec : war e lec'h : à sa suite = derrière lui. JCE  |
|  | | Marc'heg an Avel Admin


Nombre de messages: 2745 Age: 62 Localisation: Lannuon / Lannion. Breizh Izel Date d'inscription: 27/03/2007
 | Sujet: Re: Buez ar Zent Ven 4 Mai 2007 - 8:11 | |
| http://marikavel.org/documents/buhez-ar-zent/baz-333.htmPempvet devez : 5ème journée Sant PI V. Pab : St Pie V. Pape. " En amzer-ze, e oa Elisabeth, trede krouadur Herri VIII, war drôn Bro-Zôz. Gwaskan rê ar gatoliked gwasan m'halle, ha miret a rê er prizon, eneb pep gwir, he c'hinitervez Mari Stuart (2), merc'h Jakez V, roue ar Skoz, hag intanvez Fransez II, roue Frans". - En amzer-ze : en ce temps là - e oa Elisabeth, trede krouadur Herri VIII, war drôn Bro-Zôz : Elisabeth, troisième 'créature' de Henri VIII, était sur le trône d'Angleterre; - Gwaskan rê ar gatoliked : elle oppressait les catholiques - gwasan m'halle : du pire qu'elle pouvait, - ha miret a rê er prizon : et elle gardait en prison - eneb pep gwir : contre tout droit, - he c'hinitervez Mari Stuart : sa cousine M. Stuart - merc'h Jakez V, roue ar Skoz : fille de Jacques V, roi d'Ecosse - hag intanvez Fransez II, roue Frans : et veuve de François II, roi de France. -------------- JCE  |
|  | | |
| Page 2 sur 16 | Aller à la page : 1, 2, 3 ... 9 ... 16  |
| | Permission de ce forum: | Vous ne pouvez pas répondre aux sujets dans ce forum
| |
| |
| |
|